آب معدني ، موضوعي است که با نزديک شدن به فصول گرم سال، بحث درباره آن دوباره به صورت جدي شروع مي شود. از آنجايي كه آلودگي آب عملا ميتواند باعث انتشار عوامل بيماريزاي باكتريايي , ويروسي و انگلي شود آن قدر از بيماريهايي مثل وبا، اي کولاي، ژيارديا و غيره شنيده ايم که شايد تنها راه چاره را در استفاده از همين آبها ديده ايم. در همين راستا، اکثر کارشناسان بهداشتي، توصيه مي كنند از آبهاي بسته بندي براي آشاميدن استفاده کنيم لذا در حال حاضر کم نيستند افرادي که آب مصرفيشان را به اين نوع آبها محدود کرده اند.
آبهايي که در بطريهاي پلاستيکي عرضه ميشود ،ديگر در اکثر سوپر مارکتهاي کشور به راحتي مي شود از آنها پيدا کرد. البته حق هم همين است.
اما مي خواهم نگاه جدي بر اين آبها داشته باشيم،به همين خاطر بهتر است ابتدا براي خوانندگان مشخص شود كه "آب معدني طبيعي" اساسا به چه آبي گفته مي شود:
آب معدني طبيعي
آبي است كه با آب آشاميدني به دلايل زير قابل تشخيص باشد:
الف- بوسيله محتواي املاح معدني خاص، عناصر كمياب و ديگر تركيبات مشخص مي گردد.
ب- از منابع طبيعي مانند چشمه و نقاط حفاري شده از سفره هاي آب زير زميني بدست مي آيد، و كليه اقدامات احتياطي براي جلوگيري از هرگونه آلودگي يا تأثيرات خارجي روي كيفيت آن بايد انجام گيرد.
ج- تركيبات آن در فصول مختلف سال از ثبات نسبي برخوردار است.
د- تحت شرايطي كه ويژگيهاي آن تغيير نكند ،جمع آوري مي شود.
ه- در نزديكترين محل ممكن به سرچشمه آب، تحت شرايط بهداشتي خاص بسته بندي مي شود.
و- هيچگونه فرآيند پالايش به جز فرايندهايي خاص كه مورد تاييد استاندارد است روي آن انجام نپذيرفته باشد.
و اينكه آب معدني طبيعي به چند نوع وجود دارد:
آب معدني طبيعي گازدار
آب معدني است كه پس از پالايشهاي( اعمال تصفيه صرفا ميتواند شامل جدا كردن مواد معلق , صاف كردن , هوا دادن و در صورت لزوم حذف يا وارد كردن اكسيد دو كربن ( CO2 ) باشد) مجاز طبق استاندارد و بسته بندي داراي دي اكسيد كربن به همان ميزاني است كه آب معدني در سرچشمه آب داشته است و بطور آشكار تحت شرايط فشار و دماي عادي متصاعد مي شود.
ياداوري اين نكته ضروري به نظر مي رسد كه گازدار كردن آب معدني باعث كاهش آلودگي ميكروبي شده و يكي از راههاي كنترل و پيشگيري از بيماريهاي رودهاي است وليكن اين روش نميتواند جايگزين رعايت ضوابط بهداشت توليد و شرايط ساخت خوب شود .
آب معدني طبيعي بدون گاز
آب معدني است كه بطور طبيعي و پس از پالايشهاي مجاز طبق استاندارد و بسته بندي فاقد
دي اكسيد كربن به ميزاني است كه بطور آشكار تحت شرايط فشار و دماي عادي متصاعد گردد.
آب معدني طبيعي گاززدايي شده
آب معدني است كه پس از پالايشهاي مجاز طبق استاندارد و بسته بندي، ميزان دي اكسيد كربن آن بطور خود بخود يا غير خود بخود حذف شده است.
آب معدني طبيعي غني از گاز (دي اكسيد كربن)
آب معدني است كه پس از پالايشهاي مجاز طبق استاندارد و بسته بندي، داراي دي اكسيد كربن به ميزان بيشتري نسبت به مقدار آن در محل منشاء آب باشد. ضمناً اين گاز از خود منشاء آب معدني طبيعي تأمين مي گردد.
آب معدني طبيعي گاز دار شده
آب معدني است كه پس از پالايشهاي مجاز طبق استاندارد و قبل از بسته بندي از منبع ديگري گاز به آن اضافه مي گردد.
فكر مي كنم حالا كه خواننده اين متن با آب معدني و چيزي كه به اين نام مصرف مي كند آشنا شد نوبت به بخشي برسد كه ويگي هاي اين محصول را براي او توضيح بدهم:
آب معدني بايد زلال و بدون ذرات معلق و رسوب باشد. آب معدني بايد عاري از بو و مزه نامطلوب باشد.
يادآوري: طعم و مزه آب معدني طبيعي برحسب شرايط محلي و وجود گاز و املاح مختلف آن ممكن است متفاوت باشد. و بار ميكروبي و ميزان فلزات در آن بايد دقيقا مطابق استاندارد باشد.
هنگام خريد آب معدني بايد دقت كنيم:
در مورد بسته بندي اين آب ها بايد بگويم آب معدني بايد در محل نزديك به چشمه و در ظروف مناسب و غير قابل نفوذ پر و بسته بندي شده باشد . ظرفيت مجاز ظروف حداكثر 4 ليتر ميباشد كه به نوع تركيب شيميايي آب و ظرف بستگي دارد . چنانچه آب بسته بندي پلاستيكي دارد بايد از نوع پلاستيكهاي مجاز و مناسب با آب معدني كه مورد قبول مؤسسه استاندارد ايران نيز باشد بوده و در اين صورت اينگونه ظروف فقط يكبار مصرف ها مي باشند.)
برچسب آب معدني:
مشخصاتي كه بايد روي بطري آب معدني درج شده باشد از قرار زير مي باشند.
نام و نوع فراورده: آب معدني طبيعي
برچسب بايد يكي از واژه هاي توصيفي مربوط و منطبق با نوع آب را بر روي خود داشته باشد:
شامل انواع آب هايي كه در بالا اشاره كردم.نام و محل جغرافيايي سرچشمه آب معدني بوضوح بر روي برچسب اعلام شده باشد.نام و نشاني كامل توليد كننده.نام و علامت تجارتي.تركيبات شيميايي.
حدود تركيبات شيميايي آب معدني طبيعي بايد بر روي برچسب ذكر گردد.
چنانچه فراورده حاوي بيش از يك ميلي گرم در ليتر فلوئوريد باشد بايد عبارت «حاوي فلوئوريد» بطور آشكار روي برچسب ذكر شده باشد. اين نكته را هم ياداوري كنم كه چنانچه آب معدني حاوي بيش از دو ميلي گرم در ليتر فلوئوريد باشد بايد عبارت زير روي برچسب نوشته شده باشد:
« براي نوزادان و كودكان كمتر از هفت سال مناسب نمي باشد»
و همين طور اگر ميزان نيترات بيش از ده ميلي گرم در ليتر باشد بايد عبارت زير روي برچسب نوشته شود:
« براي نوزادان مناسب نمي باشد»
حجم برحسب سيستم متريك.شماره پروانه ساخت از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي.
سري ساخت.زمان ماندگاري (روز – ماه – سال).شرايط نگهداري (نور و دما).
و اينكه موارد زير در برچسب گذاري آب معدني طبيعي ممنوع است:
ذكر خواص درماني تحت هر عنوان.
عدم استفاده از هرگونه عبارت يا تصاوير گمراه كننده.
منبع :زيتون ايراني 2
